Συμβουλευτική εγκύων - Τοκετός

Η μεγάλη στιγμή έφτασε! Αφού ειδοποιήσετε αμέσως τον προσωπικό σας γιατρό ξεκινήστε για το νοσοκομείο ή την κλινική στην οποία θα εισαχθείτε, μαζί με το σύντροφό σας ή κάποιο δικό σας άτομο που πιθανόν να χρειαστεί για να τακτοποιήσει γραφειοκρατικές εκκρεμότητες. Φτάνοντας στο νοσοκομείο, προσπαθήστε να είστε ήρεμη (όσο μπορείτε). Θα συναναστραφείτε με πολλά και διαφορετικά άτομα που πιθανόν να συναντάτε και για πρώτη φορά (μαία, ειδικευόμενοι γυναικολόγοι). Ο γυναικολόγος σας θα σας εξετάσει για να διαπιστωθεί ότι ο τράχηλος έχει μαλακώσει και ότι έχει αρχίσει να διαστέλλεται. Εάν είναι ώριμος, θα σας μεταφέρουν στην αίθουσα του τοκετού. Φροντίστε να είστε νηστική από στερεά και υγρή τροφή, για να αποφύγετε τη ναυτία και τους εμετούς στα όψιμα στάδια του τοκετού. Η μαία θα σας κάνει υποκλυσμό για να αδειάσει το έντερο και θα σας ξυρίσει την περιοχή του εφηβαίου και του περινέου. Μπορείτε όμως να ζητήσετε να σας απαλλάξουν από την παραπάνω διαδικασία. Αν ο αμνιακός σάκος δεν έχει σπάσει ακόμα φυσιολογικά, η μαία θα προκαλέσει τη ρήξη του. Στο στάδιο αυτό θα σας κάνουν την επισκληρίδιο αναισθησία (με διαστολή 5-6 εκατοστών), εφόσον το έχετε ζητήσει, και θα αρχίσετε να νιώθετε μάλλον πίεση παρά πόνο στην περιοχή της λεκάνης. Αν όμως έχετε αποφασίσει να μην πάρετε αναλγητικά, τότε είναι η κατάλληλη στιγμή να αρχίσετε να εφαρμόζετε τις ασκήσεις αναπνοής και τις τεχνικές χαλάρωσης που έχετε διδαχθεί στα προγεννητικά μαθήματα ανώδυνου τοκετού. Ακόμη όμως και αν δεν τα έχετε παρακολουθήσει, η ηρεμία στο στάδιο αυτό, καθώς και η παρουσία του συντρόφου σας, είναι οι καλύτεροι σύμμαχοι σας. Είναι προτιμότερο πάντως να είστε ενεργητική, να αλλάζετε θέσεις και να κινείστε μέσα στο δωμάτιο ή, ακόμα καλύτερα, να στέκεστε όρθια, γιατί η πίεση που ασκεί το βάρος του εμβρύου βοηθάει τον τράχηλο να διασταλεί. Ένα ζεστό ντους ή ένα μπάνιο θα σας ανακουφίσει σημαντικά από τις ωδίνες.

Ο τοκετός συνήθως χωρίζεται σε τρία επάλληλα στάδια:

1. Το πρώτο στάδιο, της διαστολής του τραχήλου, διαρκεί από τις πρώτες τακτικές συστολές της μήτρας μέχρις ότου ο τράχηλος της μήτρας -το άνοιγμα της μήτρας προς τον κόλπο- διασταλεί πλήρως (με άνοιγμα 10 εκατοστών, ώστε να χωράει η περίμετρος της κεφαλής του εμβρύου) και οι συνδέσεις μεταξύ των οστών της λεκάνης γίνουν πιο ελαστικές. Η διάρκεια αυτού του σταδίου ποικίλλει από γυναίκα σε γυναίκα και από τοκετό σε τοκετό. Η πιο συχνή διάρκεια για πρωτότοκες μητέρες είναι 14 έως 20 ώρες. Στην αρχή οι συσπάσεις των μυών έρχονται κάθε 15 με 20 λεπτά και διαρκούν από 15 έως 60 δευτερόλεπτα. Καθώς προχωράει ο τοκετός, οι συσπάσεις γίνονται πιο συχνές, πιο έντονες και έχουν μεγαλύτερη διάρκεια.
2. Όταν ο τράχηλος διασταλεί πλήρως, το έμβρυο ωθείται, με το κεφάλι, μέσω του τραχήλου στον κόλπο. Αυτό είναι το δεύτερο στάδιο του τοκετού, της εξώθησης του εμβρύου. Οι συσπάσεις έρχονται τώρα συνήθως κάθε ένα λεπτό και διαρκούν περίπου ένα λεπτό. Η πίεση του εμβρύου και οι ισχυρές συστολές της μήτρας, αναγκάζουν συνήθως τη μητέρα να σπρώξει το παιδί προς τα κάτω και προς τα έξω. Συνήθως το πάνω μέρος του κεφαλιού και το μέτωπο εμφανίζονται πρώτα. Καμιά φορά, τα βρέφη έρχονται με τα πόδια ή τα οπίσθια και αυτό λέγεται ισχιακή προβολή.
3. Τέλος, το τρίτο στάδιο του τοκετού, της υστεροτοκίας στάδιο (που δεν παρουσιάζεται στην εικόνα), αρχίζει όταν το βρέφος εμφανίζεται από τον κόλπο και η μήτρα συσπάται. Ο πλακούντας συσπειρώνεται και αποκολλάται από το τοίχωμα της μήτρας, παρασύροντας μαζί του και τους άλλους υμένες. Οι συσπάσεις σύντομα εξωθούν τον πλακούντα και τους υμένες του αμνιακού σάκου, τα οποία αποβάλλονται ως ύστερο.